Szkody łowieckie to straty wyrządzane w uprawach rolnych, płodach rolnych oraz niektórych rodzajach mienia przez dzikie zwierzęta. W Polsce najczęściej powodują je dziki, jelenie, sarny i daniele. Problem ten dotyka przede wszystkim rolników, dla których zniszczenie upraw może oznaczać znaczne straty finansowe.
Do najczęstszych szkód należą zniszczenia pól kukurydzy, zbóż, rzepaku czy ziemniaków. Zwierzęta żerujące na uprawach nie tylko zmniejszają plony, ale także pogarszają jakość zbiorów. Wysokość strat zależy od liczebności zwierzyny, lokalizacji gospodarstwa oraz pory roku.
W celu ograniczenia szkód stosuje się różne metody zapobiegania, takie jak grodzenie pól, używanie odstraszaczy dźwiękowych i zapachowych czy odpowiednie planowanie gospodarki łowieckiej.
Istotną rolę odgrywa również współpraca pomiędzy rolnikami a dzierżawcami lub zarządcami obwodów łowieckich, którzy odpowiadają za szacowanie szkód i wypłatę odszkodowań w przypadkach przewidzianych przez obowiązujące przepisy.
Skuteczne ograniczanie szkód łowieckich wymaga zachowania równowagi pomiędzy ochroną interesów rolników a racjonalnym gospodarowaniem populacjami dzikich zwierząt. Współpraca wszystkich zainteresowanych stron oraz działania profilaktyczne mogą znacząco zmniejszyć skalę problemu i ograniczyć jego negatywne skutki dla rolnictwa.
Odpowiedzialność za szkody łowieckie
Dzierżawca lub zarządca obwodu łowieckiego odpowiada za szkody łowieckie wyrządzone:
- W uprawach i płodach rolnych przez dziki, łosie, jelenie, daniele i sarny,
- Przy wykonywaniu polowania.
Kto szacuje szkodę łowiecką?
- Przedstawiciela wojewódzkiego ośrodka doradztwa rolniczego,
- Przedstawiciela dzierżawcy albo zarządcy obwody łowieckiego,
- Właściciel albo posiadacz gruntów rolnych na których wystąpiła szkoda.
Jak zgłosić szkodę łowiecką?
Szkodę zgłaszamy do koła łowieckiego poprzez pisemny wniosek. Może on mieć również postać elektroniczną. Umożliwienie zgłoszenia za pośrednictwem poczty elektronicznej ułatwia i przyspiesza zgłaszającemu kontakt z kołem łowieckim. Zgłoszenie bezpośrednie do koła musi być udokumentowane podpisem przyjmującego wraz z datą przyjęcia lub wysłane listem poleconym ze zwrotką. Zgodnie z prawem zgłoszenie musi być w formie pisemnej. Telefoniczna rozmowa nie stanowi oficjalnego zgłoszenia. Zgłoszenia szkody dokonujemy w okresie do 3 dni od jej stwierdzenia, a w przypadku sadów 14 dni od dnia jej powstania. Szkody wyrządzone przez dziki na łąkach i pastwiskach w czasie trwania okresu wegetacyjnego trzeba zgłosić w terminie 3 dni od ich stwierdzenia, natomiast szkody wyrządzone poza okresem wegetacyjnym przed rozpoczęciem wegetacji.
Co powinien zawierać wniosek o szacowanie szkód?
Wniosek który składa się do koła łowieckiego powinien zawierać:
- Imię i nazwisko albo nazwę, adres miejsca zamieszkania albo adres i siedzibę oraz numer telefonu właściciela lub posiadacza gruntów rolnych.
- Wskazanie miejsca wystąpienia szkody.
- Wskazanie rodzaju uszkodzonej uprawy lub płodu rolnego.
Koło Łowieckie w okresie 3 dni od otrzymania wniosku zawiadamia przedstawicieli komisji o terminie szacowania. Koło łowieckie ma obowiązek dokonania oględzin albo szacowania ostatecznego w okresie 7 dni od otrzymania wniosku. Z oględzin czy szacowania ostatecznego sporządza się protokół w 3 jednobrzmiących egzemplarzach po jednym dla każdego członka zespołu.
Odwołanie od wyniku szacowania
Jeżeli rolnik się nie zgadza na ustalenia zespołu szacującego to ma prawo
w okresie 7 dni odwołać się do właściwego dla danego terenu Nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych. Nadleśnictwo ma 7 dni na dokonanie oszacowania szkody. W szacowaniu odwoławczym na pisemny wniosek członka zespołu (przedstawiciela Ośrodka Doradztwa Rolniczego, rolnika albo koła łowieckiego) może uczestniczyć przedstawiciel właściwej ze względu na miejsce wystąpienia szkód izby rolniczej.
O terminie oględzin lub szacowania ostatecznego nadleśniczy zawiadamia:
- Członków zespołu szacującego,
- Jeżeli został złożony wniosek o uczestnictwo, przedstawiciela właściwej izby rolniczej – nie później jednak niż 3 dni od otrzymania odwołania.
Nadleśniczy w terminie 14 dni od otrzymania protokołu ustala w drodze decyzji wysokość odszkodowania. Decyzja jest ostateczna.
Jeżeli posiadacz gruntów albo koło łowieckie jest niezadowolony/e to pozostaje droga sądowa. Powództwo do sądu właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkody można wnieść w okresie trzech miesięcy od doręczenia decyzji. Jeżeli obwodem łowieckim zarządza nadleśnictwo to odwołanie składa się do dyrektora Regionalnej Dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkody.
Komu nie przysługuje odszkodowanie?
- Osobom, którym przydzielono grunty stanowiące własność Skarbu Państwa jako deputaty rolne na gruntach leśnych.
- Posiadaczom uszkodzonych upraw lub płodów rolnych, którzy nie dokonali ich sprzętu w terminie 14 dni od zakończenia okresu zbioru tego gatunku roślin
w danym regionie – uchwała sejmiku wojewódzkiego. - Posiadaczom uszkodzonych upraw lub płodów rolnych, którzy nie wyrazili zgody na budowę przez koło łowieckie urządzeń lub wykonywania zabiegów zapobiegających szkodom.
- Za szkody nieprzekraczające wartości 100 kg żyta na jeden ha uprawy.
- Za szkody powstałe w płodach złożonych w sterty, stogi i kopce w bezpośrednim sąsiedztwie lasu.
- Za szkody powstałe w uprawach rolnych założonych z rażącym naruszeniem zasad agrotechnicznych.
- Za szkody powstałe na nieruchomościach w odniesieniu do których właściciel albo użytkownik wieczysty złożył oświadczenie o zakazie polowania.
Wysokość odszkodowania za uprawy wymagające wcześniejszego zaorania.
Jeżeli szkoda powstała:
- Do dnia 30 kwietnia – w wysokości 30%
- Od 1 maja do 25 maja – w wysokości 50%
- Po 25 maja – w wysokości 80%
Wykaz kół łowieckich w Gminie Żarnów
- obwód 234- Koło Łowieckie „Dinosaurus” Guzowatka 14A, 05-252 Dąbrówka
- obwód 235-Koło Łowieckie „Daniel” ul. Łozińskiego 3, 97-200 Tomaszów Mazowiecki (adres do korespondencji) Małe Końskie 26a, 26-341 Mniszków)
- obwód 236 - Koło Łowieckie „Ryś” Kielce ul. Bieszczadzka 5H, 25-565 Kielce
- obwód 252 - Koło Łowieckie „Venator” ul. S. Orzechowskiego 9, 04-824 Warszawa
- obwód 253 - Koło Łowieckie „Bażant", Sitowa 15, 26-300 Opoczno
- obwód 254 -Nadleśnictwo Przedbórz, ul Konecka 50, 97-570 Przedbórz
- obwód 275 - Koło Łowieckie „Lubonie”, Józefów Stary 1A, 97-570 Przedbórz (adres do korespondencji ul. Leśna 4, 26-260 Fałków)
Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do Urzędu Miasta i Gminy Żarnów…
